Σύγχρονες απόψεις για τις λοιμώξεις από HPV στα παιδιά

Current concepts on human papillomavirus infections in children

Syrjänen S

APMIS 2010; 118(6-7): 494-509


Περίληψη: Τα τρέχοντα δεδομένα είναι αρκετά ισχυρά για να συμπεράνουν ότι ο ιός των ανθρωπίνων θηλωμάτων (HPV) μπορεί να μεταδοθεί τόσο σεξουαλικά, όσο και με άλλους τρόπους. Η συζήτηση σχετικά με τις λοιμώξεις από HPV στα παιδιά συνεχίζεται, αλλά εστιάζεται πλέον περισσότερο στην επίπτωση των λοιμώξεων, παρά στους τρόπους μετάδοσης. Η ανίχνευση του HPV DNA στο αμνιακό υγρό, στις εμβρυϊκές μεμβράνες, στο αίμα του ομφαλίου και στα τροφοβλαστικά κύτταρα του πλακούντα, όλα συνηγορούν υπέρ της ενδομήτριας HPV λοίμωξης (προγεννητική μετάδοση).

Σύμφωνα με πρόσφατη μεταανάλυση, η κάθετη μετάδοση συμβαίνει σε περίπου 20% των περιπτώσεων. Οι περισσότερες λοιμώξεις από HPV στους βλεννογόνους των νεογνών είναι περιστασιακές, επίμονες λοιμώξεις του στοματικού και των γεννητικών βλεννογόνων σε ποσοστό λιγότερο από 10% και 2%αντίστοιχα. Η μητέρα φαίνεται να είναι η κύρια πηγή μετάδοσης του HPV στο νεογνό, αλλά επακόλουθες HPV λοιμώξεις ενδέχεται να αποκτηθούν οριζόντια διαμέσου σιέλου ή αμέσου επαφής με μολυσμένα υλικά. Διφασική επίπτωση δερματικών θηλωμάτων (warts), στοματικών θηλωμάτων και υποτροπιάζουσας αναπνευστικής θηλωμάτωσης (RPR) μπορεί να παρατηρηθεί σε νεαρότερες, αλλά και μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες, γεγονός που υποδηλώνει παρόμοια επιδημιολογία. Από τις κλινικές HPV λοιμώξεις, η νεανική RPR και τα γεννητικά κονδυλώματα είναι τα πλέον προβληματικά. Η πρώτη εξαιτίας του ότι μπορεί να αποβεί απειλητική για τη ζωή, και η δεύτερη λόγω του ότι μπορεί να υποκρύπτει σεξουαλική κακοποίηση. Οι HPV υπότυποι 6 και 11 ενοχοποιούνται για τις δύο αυτές καταστάσεις. Νωρίς στη ζωή, λοιμώξεις από HPV  υποτύπους υψηλού κινδύνου, μπορεί ενδεχομένως να επιμένουν για σημαντική χρονική περίοδο, πράγμα το οποίο είναι ιδιαίτερης σημασίας για το σχεδιασμό στρατηγικής εμβολιασμού.

Σχόλιο: Η μετάδοση και παρουσία του HPV στα νεογνά δεν σημαίνει κατ΄ανάγκη και τη δημιουργία λοίμωξης. Ως πιθανοί τρόποι μη σεξουαλικής μετάδοσης θεωρούνται η κάθετη και η οριζόντια μετάδοση και ο αυτοενοφθαλμισμός. Η κάθετη μετάδοση μπορεί να γίνει περί την σύλληψη και στη διάρκεια της κύησης και του τοκετού. Θεωρητικά η περί την γονιμοποίηση μετάδοση γίνεται δια του μολυσμένου σπερματοζωαρίου ή ωαρίου. HPV-DNA έχει ανιχνευθεί σε ποσοστό 8-64% δειγμάτων σπερματικού υγρού και σπερματοζωαρίων. Μέχρι σήμερα δεν έχει αναφερθεί παρουσία του HPV στα ωοκύτταρα. HPV-DNA έχει ανιχνευθεί στα μονοπύρηνα κύτταρα του περιφερικού αίματος των εγκύων, στο αίμα του ομφαλίου λώρου, στο πλακούντα, στο αμνιακό υγρό και στους εμβρυικούς υμένες, ώστε να δικαιολογείται η μετάδοση του HPV στη διάρκεια της κύησης. Η περιγεννητική μετάδοση του HPV γίνεται από τα μολυσμένα επιθηλιακά κύτταρα του κόλπου και του τραχήλου. HPV-DNA, έχει ανιχνευθεί στις κολπικές εκκρίσεις και στο ρινοφάρυγγα νεογεννήτων. Η αναπνευστική θηλωμάτωση οφείλεται στους τύπους 6 και 11 του HPV, η μετάδοση των οποίων μπορεί να γίνει και οριζόντια  μέσω του θηλασμού και της επαφής της μητέρας και των συγγενών με το νεογνό.